Từ giữa năm 2024, luật quốc tịch Đức chính thức thay đổi theo hướng cởi mở hơn. Theo đó, nhiều người có thể xin nhập quốc tịch Đức sau 5 năm cư trú hợp pháp, thay vì 8 năm như trước đây. Đây được xem là một bước tiến lớn, đặc biệt có lợi cho người nhập cư nghiêm túc học tập, làm việc và hội nhập.
Không còn lộ trình “3 năm nhập tịch”
Trước đây, Đức từng xem xét phương án nhập tịch sau 3 năm đối với những người hội nhập xuất sắc (trình độ tiếng Đức C1, đóng góp xã hội rõ rệt). Tuy nhiên, trong bối cảnh chính trị hiện nay, Quốc hội Đức đã loại bỏ hoàn toàn phương án này.
Hiện tại, mốc 5 năm là tiêu chuẩn chung, không còn “đường tắt” riêng cho bất kỳ nhóm nào.
Có được giữ quốc tịch Việt Nam không?
Có – và đây là một thay đổi rất lớn.
Luật mới cho phép song tịch rộng rãi hơn. Nếu quốc gia gốc (như Việt Nam) cho phép giữ quốc tịch, bạn không còn bắt buộc phải từ bỏ quốc tịch Việt Nam khi nhập quốc tịch Đức.
Trước đây, đây là rào cản lớn khiến nhiều người do dự. Nay, rào cản này gần như đã được gỡ bỏ.
Tài chính & trợ cấp: yếu tố dễ “trượt” nhất
Khi xét hồ sơ nhập tịch, cơ quan chức năng Đức đặc biệt quan tâm đến một câu hỏi cốt lõi:
Bạn có tự nuôi sống bản thân và gia đình không, hay đang phụ thuộc vào trợ cấp xã hội?
Khi nào trợ cấp vẫn được chấp nhận?
-
Nhận trợ cấp ngắn hạn do:
-
Mất việc tạm thời
-
Bệnh nặng
-
Nuôi con nhỏ
-
Học nghề nghiêm túc
-
Nếu sau đó quay lại làm việc ổn định, hồ sơ thường vẫn được chấp nhận.
Khi nào hồ sơ rất dễ bị từ chối?
-
Sống nhiều năm chủ yếu bằng Bürgergeld hoặc Sozialhilfe
-
Không chứng minh được nỗ lực:
-
Tìm việc
-
Học nghề
-
Cải thiện khả năng tự lập tài chính
-
Trên thực tế, nhiều bang áp dụng hướng dẫn khá chặt:
Chỉ cần nhận Bürgergeld liên tục trong thời gian gần trước khi nộp đơn (ví dụ trên 6 tháng mà không có lý do chính đáng), hồ sơ đã có nguy cơ bị trừ điểm hoặc từ chối.
Ví dụ minh họa
-
Người A:
Ở Đức 6 năm,-
4 năm làm full-time
-
1 năm thất nghiệp nhận ALG I
-
1 năm nhận Bürgergeld rồi quay lại đi làm
→ Hồ sơ tài chính tương đối ổn
-
-
Người B:
Ở Đức 6 năm,-
Phần lớn thời gian sống bằng Bürgergeld
-
Việc làm không ổn định
→ Nguy cơ bị từ chối cao
-
Ngôn ngữ & hội nhập xã hội
Luật yêu cầu tối thiểu:
-
Tiếng Đức trình độ B1
-
Đậu Einbürgerungstest
(33 câu hỏi – đúng ít nhất 17 câu)
Tuy nhiên, giấy tờ chỉ là một phần. Các hướng dẫn mới nhấn mạnh hội nhập thực tế, bao gồm:
-
Có việc làm, học nghề hoặc đóng góp xã hội
-
Tôn trọng pháp luật Đức
-
Không có tư tưởng cực đoan
-
Không kích động thù hằn, phân biệt chủng tộc, đặc biệt là chống Do Thái hoặc kêu gọi bạo lực
Những trường hợp điển hình bị từ chối hoặc mất quốc tịch
Bị từ chối vì phụ thuộc trợ cấp
Nhiều hồ sơ dù đủ 5 năm cư trú nhưng:
-
Sống lâu năm bằng Bürgergeld
-
Không có việc ổn định
-
Không chứng minh được nỗ lực cải thiện cuộc sống
Bị từ chối vì không tự đảm bảo chi phí sinh hoạt
Bị từ chối vì án hình sự
Những trường hợp sau thường không đạt yêu cầu “hạnh kiểm tốt”:
-
Án phạt tiền trên 90 Tagessätze
-
Án tù (kể cả án treo) liên quan đến:
-
Bạo lực
-
Ma túy
-
Cực đoan, chống trật tự dân chủ
-
Kỳ thị, kích động thù hằn
-
Bị tước quốc tịch (với người có song tịch)
Luật cho phép tước quốc tịch Đức nếu người có hai quốc tịch:
-
Tham gia tổ chức khủng bố
-
Chiến đấu cho nhóm cực đoan
-
Có hành vi chống lại trật tự dân chủ Đức
Đã có các trường hợp thực tế bị tước quốc tịch sau khi tham gia các nhóm chiến binh hoặc bị kết án khủng bố nghiêm trọng.
Kết luận: 3 yếu tố quyết định nhập tịch Đức
Ngoài thời gian cư trú, để xin quốc tịch Đức thành công, bạn cần:
-
Tự lo tài chính, không phụ thuộc trợ cấp dài hạn
-
Tuân thủ pháp luật, không có án hình sự nghiêm trọng
-
Hội nhập thực sự: tiếng Đức, công việc, tham gia xã hội
Nguồn: Viet-bao.de – Ngọc Anh tổng hợp từ BMI, Auswärtiges Amt, Bundesregierung và các báo Đức.